ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΟΥ ΠΟΡΟΥ 20.02.2008

          (ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ  ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ ΕΧΕΙ ΥΠΟΓΡΑΦΕΙ ΜΕΧΡΙ ΣΤΙΓΜΗΣ ΑΠΟ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟΥΣ ΑΠΟ 700 ΠΟΛΙΤΕΣ, ΒΟΥΛΕΥΤΕΣ, ΠΟΛΙΤΕΥΤΕΣ, ΦΟΡΕΙΣ ΚΑΙ 5 ΣΥΛΛΟΓΟΥΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΤΗΝ ΑΦΕΤΗΡΙΑ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΩΝ ΜΑΣ. ΟΜΩΣ, ΕΠΕΙΔΗ ΕΧΕΙ ΓΡΑΦΤΕΙ ΣΤΙΣ 20.02.2008 ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΚΑΛΟΠΙΣΤΗ ΑΠΟΔΟΧΗ ΑΝΕΠΙΣΗΜΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΠΟΥ ΜΑΣ ΜΕΤΑΦΕΡΘΗΚΑΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΡΟ, ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΚΡΙΒΕΣ. Ο ΝΟΜΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΑΠΕΔΕΙΞΕ ΟΤΙ ΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΑΥΤΕΣ ΗΤΑΝ ΑΝΑΚΡΙΒΕΙΣ ΚΑΙ ΕΥΝΟΪΚΟΤΕΡΕΣ ΤΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ. ΕΠΟΜΕΝΩΣ ΠΟΛΛΑ ΑΝΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΙΝΑΙ ΕΛΛΕΙΠΗ, ΜΗ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΚΑΙ Η ΕΠΙΚΛΗΣΗ ΤΟΥΣ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΠΑΡΑΠΛΑΝΗΣΗΣ.  )
————————————————————————————————————   
                                                                                        Πόρος, 20 Φεβρουαρίου 2008

Προς

Περιφέρεια Αττικής,

Νομαρχία Πειραιά,

Δήμο Πόρου

Δήμο Τροιζήνας

Κοιν.:    Υπουργείο ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε.

               Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης

               Υπουργείο Τουριστικής Ανάπτυξης

               Υπουργείο Πολιτισμού

               Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας

 Θέμα:     ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΟΥ ΠΟΡΟΥ

 Μετά την πληροφόρησή μας ότι ξεκίνησαν ήδη έργα επέκτασης-μετεγκατάστασης της μονάδας ιχθυοκαλλιέργειας στο βορειοδυτικό τμήμα του Πόρου (θέση Κοκκινόβραχος-Πυρκαλή ή Κάνταλη) η ανοχή και η αγανάκτησή μας έφθασαν στα όρια τους. Ως ενεργοί πολίτες, αδυνατούμε πλέον να παρακολουθούμε παθητικά την συνέχιση της καταστροφής του θαλασσίου περιβάλλοντος του νησιού που τόσο αγαπάμε και αποφασίζουμε να υπερασπισθούμε στο εξής το αυτονόητο δικαίωμά μας για προστασία του τόπου μας και για απόδοση ελεύθερων και καθαρών των ακτών και θαλασσών του. Αναγκαία προϋπόθεση γι’ αυτό είναι, όχι μόνο η άμεση αναστολή της εν λόγω επέκτασης, αλλά και η οριστική απομάκρυνση όλων των μονάδων ιχθυοκαλλιέργειας που υποβαθμίζουν τόσο το νησί μας και αλλάζουν την φυσιογνωμία του, χωρίς να αποδίδουν οφέλη που να δικαιολογούν τις ασύμμετρες επιπτώσεις στο περιβάλλον και την τοπική οικονομία.

Η λειτουργία των ιχθυοτροφείων στον Πόρο έχει επιφέρει έως σήμερα με άμεσο και έμμεσο τρόπο καταστροφικές συνέπειες σε τρία αλληλένδετα επίπεδα:

1) Περιβάλλον: Η μόλυνση και η ρύπανση που προκαλούνται από την συνεχή διαρροή ιχθυοτροφών, φαρμάκων και οργανικών αποβλήτων των ψαριών έχουν επιφέρει τεράστιο πλήγμα στην ποιότητα του νερού και του πυθμένα του μεγαλύτερου μέρους της ακτογραμμής του νησιού. Η υποθαλάσσια χλωρίδα και πανίδα καταστρέφεται και ολόκληρο το υποθαλάσσιο οικοσύστημα έχει μεταλλαχθεί (το γεγονός αυτό εξηγείται αναλυτικότερα σε σχέση με τις επιπτώσεις του στην αλιεία, στην 3η ενότητα). Η έκταση που έχει πληγεί δεν περιορίζεται μόνο στους κόλπους στους οποίους λειτουργούν τα ιχθυοτροφεία, αλλά επεκτείνεται διαρκώς σε όλο και μεγαλύτερη ακτίνα μακριά τους, καλύπτοντας περιμετρικά το βόρειο, δυτικό και νοτιοδυτικό τμήμα των ακτών του Πόρου, δηλαδή σχεδόν τα 2/3 του νησιού. Όσον αφορά δε στα τέσσερα (μαζί με αυτό στην Πελοπόννησο στη θέση Βίδι) λιμανάκια στα οποία λειτουργούν τα ιχθυοτροφεία, έχουν μετατραπεί σε χωματερές με ανεξέλεγκτη ρύπανση-μόλυνση, καθώς στο χερσαίο και το υποθαλάσσιο τμήμα τους έχουν απορριφθεί- και συνεχίζουν να απορρίπτονται- από τα ιχθυοτροφεία κάθε είδους υλικά, αλλά και ογκώδη άχρηστα τμήματα των εγκαταστάσεών τους. Ενδεικτικό των επιπτώσεων στην ποιότητα των νερών που επιφέρουν οι εν λόγω μονάδες, αλλά και απόδειξη της κρισιμότητας του προβλήματος, αποτελεί το γεγονός καθαυτό της μετεγκατάστασης των κλουβιών στην Πυρκαλή, αιτία της οποίας είναι η μη-αντιμετωπίσιμη μόλυνση που έχει προκληθεί στην προηγούμενη θέση από την ίδια την μονάδα, με αποτέλεσμα να μην μπορούν να ζήσουν εκεί ούτε τα ίδια τα εκτρεφόμενα ψάρια. Από όλα τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό ότι η άμεση προσβολή του φυσικού περιβάλλοντος, με τις αναπόφευκτες επιπτώσεις στην υγεία όλων μας, καταδεικνύει την λειτουργία των ιχθυοτροφείων ως το σημαντικότερο ίσως περιβαλλοντικό ζήτημα του τόπου μας.

2) Τουρισμός: Το πλήγμα στον τουρισμό, τον κύριο άξονα της οικονομικής ζωής του νησιού, είναι εξίσου βαρύ και ζημιογόνο. Τα ιχθυοτροφεία ευθύνονται πρωταρχικά για την έλλειψη καθαρών θαλάσσιων υδάτων και παραλιών κατάλληλων για κολύμπι, η οποία αποτελεί την σημαντικότερη ίσως αδυναμία του τουριστικού προϊόντος του Πόρου. Σε ολόκληρη τη βόρεια και δυτική πλευρά του ο Πόρος έχει μόνο πέντε λιμανάκια, τα οποία θα μπορούσαν να αποτελούν ελκυστικό προορισμό για κολύμπι για τους κατοίκους, τους παραθεριστές και τους επισκέπτες με σκάφη λόγω της μορφολογίας και του φυσικού κάλλους τους. Από αυτά όμως, πάνω απ΄το ένα λειτουργεί από χρόνια η χωματερή του νησιού(θέση Κοκορέλι) και τα υπόλοιπα τρία έχουν παραχωρηθεί για την λειτουργία των ιχθυοτροφείων, με αποτέλεσμα μόνο ένα λιμανάκι, η Βαγιωνιά, να είναι τελικά προσβάσιμο αλλά χωρίς καθαρά νερά. Είναι ακατανόητο ποια λογική μπορεί να υπαγορεύσει την ολοκληρωτική παραχώρηση τριών τόσο μοναδικών για τον Πόρο κόλπων, προκειμένου να λειτουργήσουν οποιεσδήποτε επιχειρήσεις, οι οποίες επιπλέον αχρηστεύουν από τουριστικής άποψης και όλους τους υπόλοιπους μικρότερους όρμους, που ακόμα και αν δεν έχουν παραλία μπορούν να φιλοξενήσουν σκάφη με λουόμενους. Το ίδιο ισχύει και για το ιχθυοτροφείο στο Βίδι της Πελοποννήσου, το οποίο εγκληματικά έχει τοποθετηθεί εντός των ήδη επιβαρυμένων περίκλειστων νερών του κόλπου του Πόρου. Η λειτουργία της μονάδας αυτής πέραν της πανέμορφης παραλίας την οποία έχει καταστρέψει, ευθύνεται και για την υποβάθμιση όλων των παραλιών και υδάτων ολόκληρου του κόλπου του Νεωρίου και του Γαλατά, καθιστώντας τα, όχι απλώς μη ελκυστικά, αλλά και πιθανώς επιβλαβή για κολύμβηση. Είναι αυτονόητες οι επιπτώσεις της απαράδεκτης αυτής κατάστασης στον τουρισμό και στην οικονομία του Πόρου, καθώς, όσο όμορφο και αν είναι το νησί μας, δεν μπορεί να συναγωνιστεί άλλα μέρη που έχουν φροντίσει να έχουν καθαρές παραλίες και θάλασσα, κριτήριο που είναι πρωταρχικό για την επιλογή ενός καλοκαιρινού προορισμού. Ο Πόρος αποτελεί το μοναδικό κατοικήσιμο νησί ολόκληρου του Αργοσαρωνικού στο οποίο λειτουργούν ιχθυοτροφεία, ενώ στα γειτονικά, Αγκίστρι, Αίγινα, Ύδρα, Σπέτσες και σε όλη την ακτή της Πελοποννήσου, από τον Πόρο έως τουλάχιστον το Πόρτο Χέλι, δεν υπάρχει ούτε μία μονάδα. Ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα δωμάτια, εστιατόρια, καφετέριες, αλλά και κάθε άλλος κλάδος της τοπικής οικονομίας και ολόκληρη η ποριώτικη κοινωνία βιώνουν άμεσα ή έμμεσα τις συνέπειες της κατάστασης αυτής.

3) Αλιεία: Πρόκειται για άλλον ένα τομέα που πλήττεται σοβαρότατα από την λειτουργία των ιχθυοτροφείων για δύο βασικούς συμπληρωματικούς λόγους. O πρώτος είναι η δέσμευση μεγάλης έκτασης παραδοσιακών ψαροτόπων, πλούσιων σε αλιεύματα, στους οποίους οι Ποριώτες αλιείς εξασκούσαν την δραστηριότητα τους επί χρόνια και επί γενεές. Εκτός του ότι η πρόσβαση σε απόσταση 50 μέτρων από τα κλουβιά απαγορεύεται εκ του νόμου, η εξάσκηση των περισσότερων αλιευτικών μέσων είναι πρακτικά αδύνατη σε ακτίνα πολλαπλάσιας έκτασης. Ο δεύτερος λόγος σχετίζεται άμεσα με τις ευρύτερες επιπτώσεις στο περιβάλλον και είναι η γενικότερη καταστροφή των ψαροτόπων, ως μέρους του ευρύτερου υποθαλάσσιου οικοσυστήματος. Η ποιοτική και ποσοτική αυτή καταστροφή, εκτείνεται πολύ πέραν των προαναφερθέντων αποστάσεων και αφορά σε μεταβολές και υποβάθμιση του πληθυσμού των αλιευμάτων. Τα ψάρια και οι οργανισμοί που ζουν ή έρχονται σε επαφή με το συγκεκριμένο οικοσύστημα αλλάζουν διατροφικές συνήθειες (τρέφονται άμεσα ή έμμεσα με ιχθυοτροφές και φάρμακα) και εκτίθενται στις συνέπειες της αλλοιωμένης σύστασης του θαλασσινού νερού (γενετική ρύπανση, αρρώστιες, ευτροφισμός). Οι επιπτώσεις των παραπάνω στην επαγγελματική αλιεία, η οποία αποτελεί βασική βιοποριστική πηγή 100 περίπου ποριώτικων οικογενειών, αλλά και στην ερασιτεχνική αλιεία, με την οποία ασχολούνται ακόμα περισσότεροι κάτοικοι και παραθεριστές, είναι ολοκληρωτικές και αλλοτριώνουν τον ίδιο τον παραδοσιακό, νησιωτικό χαρακτήρα του Πόρου, τον οποίο αγωνιούμε όλοι να διαφυλάξουμε.

Επειδή η κατάσταση αυτή, αν δεν αντιδράσουμε, θα καταστεί σύντομα μη-αντιστρέψιμη, δηλώνουμε ότι θα κινηθούμε εντατικά με κάθε νόμιμο μέσο, διερευνώντας εις βάθος την νομιμότητα της λειτουργίας των εν λόγω μονάδων και εξαντλώντας τις δυνατότητες που μας δίνει ο νόμος για να επιτύχουμε την ολοκληρωτική απομάκρυνσή τους. Επικαλούμενοι τις οικολογικές και κοινωνικές σας ευαισθησίες, ευελπιστούμε στην προσπάθειά μας αυτή να σας έχουμε αρωγούς και σας ζητάμε να προβείτε άμεσα σε κάθε απαραίτητη ενέργεια για:

1)     Αναστολή των έργων επέκτασης της ιχθυοτροφικής μονάδας στην Πυρκαλή Πόρου.

2)     Απομάκρυνση όλων των ιχθυοτροφείων από τον Πόρο ώστε να αναδειχθούν οι παραλίες, οι κόλποι και εν γένει τα θαλάσσια ύδατα του νησιού καθαρά και ελεύθερα.

Τέλος, για να συμβάλουμε εμπράκτως στο έργο σας, εξουσιοδοτούμε με το παρόν το δικηγορικό γραφείο ΣΑΓΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ να ενεργήσει ώστε να διαπιστωθεί κατά πόσον πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις λειτουργίας των εν λόγω μονάδων, ιδίως όσον αφορά στους περιβαλλοντικούς τους όρους, να ληφθούν οι φάκελοι μίσθωσης και άδειας λειτουργίας τους από τις αρμόδιες αρχές, να ανατεθεί μελέτη για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις τους σε έγκυρο αρμόδιο φορέα, αλλά και να προβεί σε κάθε νόμιμη ενέργεια, δικαστική ή εξώδικη, προς διασφάλιση των δικαιωμάτων των υπογραφόντων το παρόν έγγραφο με στόχο την άμεση αντιμετώπιση του προβλήματος.

Υπογράφοντες